Is een stijgende rente slecht voor de economie? | De financiële barometer blog, deel 1

Op de (sociale) media zien we met chocoladeletters teksten als “INFLATIE RIJST DE PAN UIT”, of “HYPOTHEEKRENTE IN JAREN NIET ZO FORS GESTEGEN” en “RENTE STIJGT OP KAPITAALMARKT”. Allerlei termen worden dus rondgeslingerd die we in het dagelijks leven niet veel gebruiken. In mijn omgeving hoor ik vervolgens veelal de vraag: “…Maar wat doet die stijgende rente en inflatie dan eigenlijk met mij?”

Die vraag is lastig om te beantwoorden. Ik weet wel wat af van bovenstaande onderwerpen aangezien ik financieel adviseur was, maar laat ik vooropstellen dat ik geen expert ben. Dus mocht je toevoegingen of een interessante visie hebben op dit verhaal, reageer op LinkedIn! Uiteraard ben ik ook nieuwsgierig en daarom ben ik op onderzoek uitgegaan: wat gaat ‘we’ in het dagelijks leven ervaren omtrent de stijgende hypotheekrente en inflatie?

Rente

Ik wil eerst kort inzoomen op het begrip ‘rente’. Misschien valt het jou ook op: veel nieuwsmedia en -sites gebruiken ‘rente’ als een soort verzamelwoord. Voor jan-met-de-pet is ‘rente’ een begrip met twee betekenissen: de rente op de spaarrekening en de rente die ze maandelijks overmaken voor hun hypotheek. Maar in de financiële wereld zijn er talloze verschillende soorten rente. Dus wat wordt er eigenlijk bedoeld als men zegt dat ‘de rente stijgt’?

Over het algemeen gaat het over de beleidsrente die de Europese Centrale Bank (ECB) vaststelt. Dat zijn de rentetarieven die banken aan de ECB betalen als ze daar geld lenen of geld op deposito aanhouden. Deze wordt soms verhoogd als een wapen om inflatie te bestrijden. De groei van onze economie wordt daar als het ware mee afgeremd. Er is geen 100% garantie dat het werkt, maar het idee is als volgt: door de hogere rente zal er o.a. minder geïnvesteerd worden, kopen we minder luxeproducten en zullen we meer gaan sparen. Aandelen worden wellicht minder waard. Klinkt misschien niet best, maar je kan het zien als ware een vliegtuig dat afremt om veilig door een storm te vliegen. Prefereren we toch boven neerstorten, me dunkt.

De druk wordt opgevoerd

De laatste tijd voert de ECB de druk op dat de hoge inflatie aangepakt moet worden. Daarnaast zegt het ECB ook dat beleidsrentes moeten worden verhoogd. Als gevolg zien we onder meer de rente op een Nederlandse Staatslening van 10 jaar de afgelopen weken met een paar procentpunten stijgen. De marktrente voor een dergelijke 10-jarige lening is vaak een goede indicator voor de hypotheekmarkt gebleken. Even behapbaar uitgelegd: geldverstrekkers moeten door stijgende kosten zelf meer betalen om geld te lenen. Om hun winst te waarborgen verhogen ze vervolgens ook de hypotheekrente. En inderdaad, de afgelopen week zien we de hypotheekrentes in Nederland dus stijgen.

Wat doet dit met ons?

Afijn, tot zover deze korte uitstap over rente. En ik hoor je denken: “Leuk Ben, maar wat voor invloed heeft dit nou écht op ons?” Oke. Dan een helder voorbeeld.

De afgelopen week zijn hypotheekrentes tot wel 0,5%-punt gestegen. Dit heeft als gevolg dat je hogere maandelijkse lasten krijgt bij het afsluiten van een hypotheek. Bijvoorbeeld: bij een annuïtaire hypotheek van €300.000 met een looptijd van 30 jaar heeft de ene hypotheek 1,5% rente. De andere heeft 2%. In dat geval zijn de maandelijkse bruto lasten al snel rond de 60 euro hoger. Best fors, toch?

De grote vragen die hier vervolgens achter schuilen: wat gaat er verder gebeuren? Komt er een crisis? Gaan we failliet? Moet ik mijn huis nu wel of niet verbouwen? Is mijn pensioen veilig? Wordt Netflix wéér duurder?

Wat er gaat gebeuren, is voor nu koffiedik kijken. Er zijn zoveel variabelen die invloed uitoefenen op de landelijke- en wereldeconomie. Voor nu wordt er hard gewerkt om de inflatie te temperen, rentes te verhogen en bijvoorbeeld pensioenfondsen de mogelijkheid te geven om wat meer te verdienen. Maar het beleid op onder meer inflatie, huizenbouw en het weer op gang brengen van de wereldwijde productie- en bevoorradingslijnen zal de komende tijd veel impact blijven hebben. Laten we hopen dat de economische leiders weten wat ze doen en rustig (en eerlijk) blijven.

Informeer jezelf!

Waar wel consensus over lijkt te zijn is dat de stijgende hypotheekrente nog wel een paar weken door zal zetten. Heb je al een hypotheek? Ga eens verkennen of oversluiten interessant is voor je! Ben je een huis aan het kopen? Laat je goed informeren door een financieel adviseur! Stel vragen. Ben je erg nieuwsgierig? Top! Ga naar (betrouwbare) sites, abonneer je op financiële vakbladen, lees verschillende bronnen! Je oom die ‘ooit mega-goed gescoord heeft met aandelen’ en ‘wéét dat Bitcoin de shit is’ zal zeker een toffe vent zijn. Maar laat je alsjeblieft over je financiën informeren door echte financieel adviseurs. Bespreek met je partner (en jezelf) hoe jij/jullie denken over financiële risico’s. Verwachten jullie grote uitgaven in de toekomst? Wat ga je doen als je je baan kwijt raakt of ziek wordt? Plan vooruit!

En raak dus niet in paniek. Want angst is een slechte raadgever.